Veertig dagen rust

In China lig je veertig dagen op bed. In Mexico krijg je als moeder veertig dagen rust. Dit noemen ze cuarentena. In Korea mag je drie weken lang geen bezoek ontvangen, zodat je ongestoord kunt herstellen. In Nigeria komt je schoonmoeder een maand bij je inwonen om voor je te koken en de baby vast te houden.

En in Nederland? In Nederland krijg je tussen de 24 en 49 uur kraamzorg, verdeeld over acht à tien dagen. Heel fijn dat het er is, maar laten we niet doen alsof dat genoeg is.

Wat is matrescence?

Misschien is het woord ‘matrescence’ nieuw voor je. Het beschrijft de transformatie naar moederschap. Een verandering, die net zo ingrijpend is als de adolescentie (van kind naar volwassene). Lichamelijk, psychologisch, sociaal, spiritueel — we worden totaal opgeschut. Het is een verandering die jaren kan duren.

Sommige culturen weten dat en hebben speciale rituelen en tradities om die nieuwe fase in te luiden en de moeder te begeleiden. Wij nuchtere Hollanders niet.

Wijsheid uit andere culturen

De rituelen hebben elk hun eigen naam: zuo yuezi, cuarentena, sanhujori, jaapa, omugwo, nifas. Maar ze komen alle uit hetzelfde besef. Een vrouw die een kind heeft gebaard, hoort rust te houden en door een gemeenschap gedragen te worden. Anderen (vaak vrouwen) koken voor haar. Doen de wasjes en zorgen voor de eventuele broers en zussen. Brengen warme soep, warme thee, warme handen. Houden de baby vast als ze even moet slapen.

In deze culturen weet men: een vrouw die nu niet rust, wordt later ziek.

In de strikte versie van zuo yuezi mocht een vrouw veertig dagen lang niet douchen. Niet lezen. Niet huilen. De tv niet aan, geen ramen open, geen koud water, geen rauw fruit. Veertig dagen. Nee, ik zeg niet: laten we die gedwongen rust in precies die vorm volledig importeren. We hebben in onze cultuur niet voor niets de douche uitgevonden. En juist een wandelingetje in die eerste weken brengt je vitaliteit terug.

De Nederlandse werkelijkheid

Wat al die landen ook verbindt, is de gedachte: honour the mother. Hier krijg je tien dagen kraamzorg, een knuffel van je werk, en de mededeling dat je over zes weken weer ‘kunt sporten’. De partner gaat na een paar dagen of weken weer aan de slag. De wasmachine draait, het bezoek komt langs, je glimlacht als iemand vraagt hoe het gaat.

Rust is in onze cultuur een ondergeschoven kindje. We krijgen normen mee die je kunt vangen met zinnen als: je doet het gewoon. Je trekt jezelf erdoorheen. Je hoort niet te klagen. Niet klagen, maar dragen.

Jij en matrescence

Misschien ervaar je dat je moe bent, je je ‘oude zelf’ nog wel eens mist of merk je dat je je nieuwe leven maar al te regelmatig wat burgerlijk en saai vindt. Of je zoekt naar een juiste invulling van de verschillende rollen in je leven. Welkom in een nieuwe fase van je leven.

Je bevindt je in de matrescence, een nieuwe periode in je leven die nog jaren duurt. Ook als je kind al loopt, naar school gaat of achter zijn eigen scherm zit. Een fase die jarenlang om herschikking van keuzes en een nieuwe invulling vraagt. En niemand vertelt je dat — dus wie reserveert daar tijd voor? Dat heb je dus zelf te doen.

Wat wij nodig hebben, hebben we onszelf te geven. Gezien de burn-outcijfers. Gezien wie jij bent als rolmodel voor je kind. Gezien de kracht die je nodig hebt om overind te blijven en met plezier de vele rollen in je leven te vervullen.